De burgercoöperatie Ercoland heeft op nauwelijks één maand tijd meer dan 2,1 miljoen euro opgehaald voor de aankoop van het historische kunstenaarshuis Ercola in de Antwerpse Wolstraat. Meer dan 1.800 burgers en organisaties engageerden zich via aandelen, leningen en de opbrengst van een benefietveiling in veilinghuis Bernaerts. Dankzij die middelen, aangevuld met een banklening, kon de coöperatie begin juni een bod uitbrengen op de site. Volgens de initiatiefnemers overtreft het resultaat alle verwachtingen.
De belangstelling beperkte zich niet tot financiële steun. Honderden mensen woonden in het KMSKA een symbolische plechtigheid bij waarbij het bod officieel werd overhandigd. Daarnaast droegen talloze vrijwilligers, organisaties en experten bij aan de campagne. Voor de initiatiefnemers bewijst die brede mobilisatie dat er een groeiende behoefte bestaat aan plekken die creativiteit, ontmoeting en maatschappelijke meerwaarde centraal stellen.
Kunst, wonen en ontmoeting
Ercoland wil van de historische site meer maken dan een verzameling kunstenaarsateliers. Het project bouwt voort op de rijke geschiedenis van Ercola, waar al meer dan vijftig jaar kunstenaars uit uiteenlopende disciplines werken, maar koppelt die artistieke functie aan wonen, zorg en gemeenschapsvorming. Naast meer dan dertig ateliers voorziet het plan onder meer publieke binnentuinen, een buurtrestaurant, gedeelde werkruimtes en ruimte voor culturele activiteiten.
Opvallend is de aandacht voor wonen. Voortbouwend op de oorspronkelijke functie van het gebouw als godshuis wil Ercoland drie sociale woningen en vier coöperatieve woningen realiseren. De sociale woningen moeten bijdragen aan een betaalbaar woonaanbod in de binnenstad, terwijl de coöperatieve woningen ruimte bieden voor residenties en een conciërgefunctie. Zo wil de coöperatie wonen, werken en ontmoeting opnieuw dichter bij elkaar brengen in het centrum van Antwerpen.
Een collectieve toekomst voor de site
De wooncomponent past binnen een bredere visie op collectief eigenaarschap. Door het gebouw onder te brengen in een burgercoöperatie willen de initiatiefnemers vermijden dat de site in handen komt van een klassieke vastgoedontwikkelaar. In plaats daarvan moet het erfgoed op lange termijn verankerd blijven als plek voor kunst, betaalbaar wonen en gemeenschapsvorming. De opbrengsten van de site worden daarbij opnieuw geïnvesteerd in het onderhoud en de maatschappelijke werking ervan.
Voorlopig blijft het nog even afwachten of Ercoland de site ook daadwerkelijk mag aankopen. Er is nog één andere kandidaat-bieder en de uiteindelijke beslissing wordt de komende weken verwacht. Intussen blijft de coöperatie nieuwe leden verwelkomen. Wie zich nog wil aansluiten, kan nog steeds coöperant worden en meebouwen aan een project dat betaalbaar wonen, culturele productie en collectief beheer van erfgoed met elkaar verbindt. Meer informatie is te vinden op www.ercoland.be.
Foto vzw Ercola